برای پیشگیری
آب مروارید یک فرآیند طبیعی پیری است که از عوامل دیگر مانند نژاد، جنسیت، تغذیه، آب وهوا و غیره نیز تاثیر می پذیرد. تاکنون روش موثری برای پیشگیری از آب مروارید سنی شناخته نشده است. اما می توان با رعایت نکات زیر احتمال ابتلارا پایین آورد.
1 - استفاده از عینک آفتابی
2 - استفاده از کلاه های نقابدار
3 - ترک سیگار
4 - استفاده از میوه بخصوص سیب و هویج
5 - سبزیجات بخصوص کلم و اسفناج
6 - خودداری از مصرف خودسرانه دارو بخصوص داروهای کورتن دار
7 - کنترل قند خون
8 - دریافت میزان کافی ویتامینA در رژیم غذایی روزانه
چنانچه جسم عدسی از حالت شفافیت خارج و کدر شود، به آن آب مروارید می گویند که با عث کاهش بینایی چشم می شود.
_همه افراد در هر چشم دارای یک عدسی هستند که این عدسی، یک جسم کاملا شفاف است و درکره چشم در پشت سوراخ مردمک قرار دارد و وظیفه آن این است که به وسیله انجام عمل تطابق، پرتوهای نوری وارد شده به چشم را در روی شبکیه متمرکز کند.
همین عضو به ظاهر ساده که شاید فضایی بسیار کوچک را از حجم چشم اشغال می کند، باعث می شود که ما تصویر اشیاء را به صورت واضح ببینیم.
حال به هر دلیل چنانچه جسم عدسی از حالت شفافیت خارج و کدر شود، به آن آب مروارید می گویند که با عث کاهش بینایی چشم می شود. البته کاهش بینایی بستگی به مقدار آب مروارید ایجاد شده دارد و معمولا فرد در مراحل اولیه ابتلا به آب مروارید شاید شکایت جدی از کاهش بینایی خود نداشته باشد و به مرور زمان و در اثر پیشرفت ممکن است
" چنانچه جسم عدسی از حالت شفافیت خارج و کدر شود، به آن آب مروارید می گویند که با عث کاهش بینایی چشم می شود. ... "
بینایی چشم به طور کامل از بین برود و فرد اصلا قادر به دیدن هیچ چیز نباشد.
در حال حاضر درمان آب مروارید فقط از طریق انجام عمل جراحی امکان پذیر است و هیچ راه دیگری به غیر از انجام جراحی وجود ندارد . البته درحال حاضر به کمک پیشرفت های شایانی که در علم چشم پزشکی اتفاق افتاده انجام عمل جراحی آب مروارید به سادگی و با حداقل عوارض و زمان بستری به راحتی امکان پذیر است .
به گفته پزشکان، هم اکنون بهترین روش جراحی آب مروارید استفاده از انجام عمل جراحی فیکو است که در این شیوه با استفاده از ایجاد یک شکاف کوچک در قسمت اتصال قرنیه به صلبیه چشم و با وارد کردن یک لوله ظریف و مخصوص به داخل چشم و با استفاده از امواج اولتراسوند، محتویات عدسی چشم را که دچار سفتی و کدورت شده است از چشم خارج کرده و به جای آن یک لنز داخل چشمی مناسب که نمره آن از قبل تعیین شده است را کار می گذارند.
مزیت استفاده از این روش نسبت به روش های قدیمی تر این است که در این روش شکاف ایجاد شده خیلی کوچک است و بعد از انجام عمل نیاز به استفاده از بخیه نیست، بنابراین عوارض ایجاد شده بسیار کم و تقریبا
" در حال حاضر درمان آب مروارید فقط از طریق انجام عمل جراحی امکان پذیر است و هیچ راه دیگری به غیر از انجام جراحی وجود ندارد . ... "
در حد صفر است و بیمار به سرعت دید طبیعی خود را به دست می آورد. طول دوره بستری در این روش بسیار کوتاه و در حد کمتر از یک شبانه روز است .
شایع ترین علت ایجاد آب مروارید عوامل ارثی است که معمولا در سنین 40 سالگی به بالا اتفاق می افتد. آب مروارید در اثر وارد شدن ضربه در درجه دوم قرار دارد. از دیگر علل ایجاد آب مروارید می توان به بیماری هایی نظیر دیابت و فشار خون بالا اشاره کرد. همچنین در بعضی از موارد، آب مروارید به صورت مادر زادی نیز می تواند وجود داشته باشد.
به هر حال، علت آب مروارید هر چه باشد می بایست در زمان مناسب نسبت به انجام جراحی و رفع آن اقدام کرد. به طور کلی آب مروارید ها در سنین بالی 40سالگی اتفاق می افتند، ولی گاهی اوقات ممکن است در زمان تولد کودک و به صورت مادرزادی هم وجود داشته باشد که در این حالت، یعنی مادرزادی به علت مطرح بودن فاکتور تنبلی چشم نباید فرصت درمان را از دست داد و بایستی در اولین فرصت نسبت به انجام جراحی اقدام نمود، چون در غیر این صورت باعث تنبلی شدید چشم کودک و گاهی اوقات ممکن است باعث نابینایی کودک شود.
در افراد بزرگسال هم در صورتی که زمان انجام عمل خیلی عقب بی افتد، ممکن است عدسی چشم که کدر شده به علت جذب آب و تورم آن باعث بالا رفتن فشار چشم و ایجاد آب سیاه شود که اگر این اتفاق بی افتد، فرد ممکن است حتی بعد از عمل هم دید خوبی بدست نیاورد.
این طور که پزشکان متخصص بر اساس تجارب خود و بررسی های علمی دریافته اند، بهترین موقع عمل آب مروارید معملا بستگی به علت و مقدار آن و سن فرد دارد و زمان مناسب عمل را پزشک مربوطه تعیین می کند.
در افراد بزرگسال بسته به شغل آنان، بهترین موقع برای عمل آب مروارید زمانی است که دید فرد به حدی کم شود که زندگی فرد را دچار اختلال کند. در این افراد همچنین بهترین موقع عمل زمانی محسوب می شود که فرد در شمارش انگشتان خود در فاصله نیم متری مشکل داشته باشد. اما در کودکان چنان چه آب مروارید جنبه مادرزادی داشته باشد، باید به صورت اورژانسی و در اولین فرصت اقدام به عمل جراحی کرد.
ریشههای بیماری []
این بیماری به دلایل زیر بروز میکند:
- کهولت سن و پیری(شایعترین علت)
- ضربه به سر که انگیزه اخلال در تغذیه عدسی میشود
- اشعههای یونیزه (اشعه x) اشعه گاما ناشی از تلویزیون های قدیمی
- تماس طولانی با نور آفتاب (پرتو فرابنفش)
- دیابت
- ضربه به چشم و عدسی
- نقصانهای مادرزادی
- سوءتغذیه
- مصرف طولانی مدت بعضی از داروها مثل کورتونه
روشهای درمان []
در گذشته جراح چشم عدسی را هنگامی که کاملاً کدر شده بوداز چشم خارج کرده و دید را توسط عینک اصلاح مینمود.اما امروزه متخصصین میگویند بهتر است قبل ازاینکه عدسی کاملا سفت شودعمل جراحی انجام گیرد.
در روشی جدیدتر موسوم به اکسترنال از لنزی که از جنس کریستال و گونه ای پلاستیک است استفاده میشود و هنوز نیز کاربرد دارد. در این روش لنز مصنوعی جایگزین عدسی چشم میشود .
تازهترین روش درمان آب مروارید عمل فیکو است. این روش هم بر مبنای جایگزینی لنز به جای عدسی است اما لنز مورد نیاز از جنس پلاستیک شفاف و قابل انعطاف و یا به اصطلاح (تاشو= foldable) است که آن را توسط ابزار ویژه ای لوله کرده و از سوراخی در قرنیه به اندازه ۳ میلیمتر وارد کپسول عدسی قبلی که اکنون از چشم خارج شدهاست نموده و لنز درون کپسول باز شده به حالت مطلوب در میآید .
آب مروارید عبارت است از کدر شدن عدسی چشم که بصورت طبیعی شفاف است. مانند پنجره ای که بخار آب آنرا تار کرده باشد، آب مروارید نیز باعث تاری دیده میشود. عقاید غلطی درباره آب مروارید وجود دارد، اما باید گفت که آب مروارید:
- پرده ای بروی چشم نیست
- بر اثر استفاده بیش از حد از چشم بوجود نمی آید
- سرطان نیست
- از یک چشم به چشم دیگر سرایت نمی کند
- سبب کوری قابل برگشت نمی شود
علائم شایع آب مروارید عبارتند از:
- که بدون درد است
- حساسیت به نور
- تغییرات مکرر نمره عینک
- دو بینی در یک چشم
- احتیاج به نور بیشتر برای مطالعه
- کاهش دید در شب
- محو شدن یا زرد شدن رنگها
آب مروارید ممکن است سبب تاری یا عدم وضوح دید شود
مقدار و شکل کدر شدن عدسی متفاوت است. چنانچه کدر شدن عدسی نزدیک مرکز عدسی نباشد ممکن است شما از وجود آب مروارید آگاه نباشید.
علل آب مروارید کدامند؟
شایعترین شکل آب مروارید ناشی از افزایش سن است. سایر علل آب مرواریدعبارتند از:
- سابقه خانوادگی ابتلا به آب مروارید
- مشکلات طبی مانند بیماری قند (دیابت)
- ضربه به چشم
- مصرف طولانی داروها مانند کورتن
- قرار گرفتن طولانی مدت و بدون محافظت در مقابل نور آفتاب
- سابقه جراحی چشم
چگونه آب مروارید تشخیص داده میشود؟
معاینه دقیق توسط چشم پزشک میتواند وجود و وسعت آب مروارید، و همچنین هر گونه مشکل دیگری که باعث کاهش دید یا ناراحتی می شود را مشخص کند. ممکنست علل دیگری علاوه بر آب مروارید بویژه مشکلات پرده شبکیه و یا عصب بینایی باعث کاهش دید شود. چنانچه این مشکلات وجود داشته باشد، بعد از عمل آب مروارید ممکنست دید کامل به دست نیاید. در صورتیکه این مشکلات شدید باشد، حتی عمل آب مروارید نیز ممکنست باعث بهبود دیده نشود. چشم پزشک میتواند به شما بگوید که چقدر احتمال دارد این مشکلات در چشم شما وجود داشته باشد.
آب مروارید با چه سرعتی ایجاد میشود؟
سرعت ایجاد آب مروارید نزد افراد مختلف فرق میکند و حتی ممکنست بین دو چشم نیز متفاوت باشد. اغلب آب مروارید هائی که با افزایش سن ایجاد میشوند در طی چند سال بتدریج بوجود می آیند. سایر آب مرواریدها بخصوص در افراد جوان و یا در بیماران مبتلا به بیماری قند ممکنست بسرعت و در طی چند ماه باعث کاهش دید شوند. بنابراین پیش بینی دقیق سرعت پیشرفت آب مروارید امکانپذیر نیست.
آب مروارید چگونه درمان میشود؟
تنها راه درمان آب مروارید جراحی است. بهر حال چنانچه علائم آب مروارید خفیف باشد تغییر نمره عینک ممکنست موقتا مشکلات شما را حل نماید. هیچگونه دارو، روش تغذیه، ورزش یا وسائل نوری وجود ندارد که باعث درمان یا جلوگیری از آب مروارید شوند. دوری از نور خورشید ممکن است به جلوگیری یا کند شدن پیشرفت آب مروارید کمک کند. عینکهای آفتابی که نور ماورا بنفش را جذب می کنند یا عینکهای طبی با یک پوشش ضد اشعه ماورا بنفش باعث حفاظت چشم می شوند.
چه موقع بایستی جراحی انجام شود؟
هنگامیکه آب مروارید بحدی باعث کاهش دید شود که مانع انجام فعالیتهای روزانه بشود. این عقیده که آب مروارید بایستی جهت عمل "رسیده" باشد درست نیست.
وقتی که آب مروارید ایجاد می شود عدسی چشم ضخیم و کدر می گردد. نور نمی تواند از آن به آسانی عبور کند و به این ترتیب باعث تاری دید می شود.
جراحی آب مروارید هنگامیکه نیازهای بینایی شما آن را ایجاب کند می تواند انجام شود. شما باید ببینید که آیا دید شما در حدی است که بدون هیچ ناراحتی کارتان را انجام دهید یا خیر؟ بدون خطر رانندگی کنید؟ آیا می توانید براحتی بخوانید و تلویزیون تماشا کنید؟ آیا شما می توانید فعالیتهای روزانه مثل پخت و پز، خرید، کارهای منزل، خوردن داروهایتان را بدون مشکل انجام دهید.
بر اساس مشکلاتتان، شما و چشم پزشکتان می توانید با هم تصمیم بگیرید که چه موقع جراحی لازم است.
انتظار شما از عمل آب مروارید چه باید باشد؟
سالانه بیش از دهها میلیون عمل آب مروارید در کشورهای پیشرفته جهان انجام می شود که حدود 95% این عمل ها بدون عارضه است. در کشور ما نیز سالانه بیش از 100,000 عمل آب مروارید با بهره گیری از روشهای مختلف انجام می شود.
در طی عمل آب مروارید که معمولاً با بی حسی موضعی انجام می شود، عدسی کدر از داخل چشم بیرون آورده می شود. در اغلب موارد بجای عدسی طبیعی یک عدسی یا لنز داخل چشمی دائمی قرار داده می شود. این لنز برای همیشه در چشم شما باقی می ماند و خراب یا فاسد نمی شود. چشم پزشک این جراحی ظریف را با میکروسکوپ و وسائل ظریف و تکنولوژی مدرن انجام می دهد. گذاشتن یا پیوند عدسی مصنوعی توسط جراح ورزیده عوارض بیشتری را به بیمار تحمیل نخواهد کرد بلکه باعث می شود دید بیمار بعد از عمل بسیار خوب باشد و به عینکهای ضخیم و سنگین که مشکلات فراوانی ایجاد می کنند نیاز نداشته باشد.
در نزدیک به یک پنجم بیمارانیکه عمل آب مروارید می شوند کپسول طبیعی که نگهدارنده عدسی داخل چشمی است کدر می شود و جراحی لیزر برای باز کردن این کپسول کدر شده لازم است تا دید مجدداً بهبود یابد.
بعد از عمل آب مروارید شما می توانید تمامی کارهای خود بجز فعالیتهای سنگین را انجام دهید. شما بایستی قطره های تجویز شده توسط جراح را بدرستی و در موقع مقرر استفاده کنید. چندین ویزیت بعد از عمل برای کنترل کردن وضعیت بهبود چشم شما لازم است.
جراحی آب مروارید یک عمل بسیار موفقیت آمیز است. در بیش از 90% موارد دید بهبود می یابد مگر اینکه مشکلی در قرنیه، پرده چشم یا عصب چشم شما وجود داشته باشد. مهم است بدانید که ممکنست عوارض در طی عمل جراحی یا بعد از آن پیش بیاید که باعث کاهش دید شود. مانند هر عمل جراحی نتیجه صد در صد را نمیتوان تضمین نمود.
نتیجه:
آب مروارید علت شایع کاهش دید بخصوص در افراد مسن است اما قابل درمان می باشد. چشم پزشک علاوه بر اینکه می تواند به شما بگوید که آیا کاهش دید شما ناشی از آب مروارید است و یا علت دیگری دارد. در تصمیم گیری در مورد عمل جراحی نیز به شما کمک می کند
علل آب مروارید کدامند؟
شایعترین شکل آب مروارید ناشی از افزایش سن است. سایر علل آب مرواریدعبارتند از:
- سابقه خانوادگی ابتلا به آب مروارید
- مشکلات طبی مانند بیماری قند (دیابت)
- ضربه به چشم
- مصرف طولانی داروها مانند کورتن
- قرار گرفتن طولانی مدت و بدون محافظت در مقابل نور آفتاب
- سابقه جراحی چشم
علائم شایع آب مروارید عبارتند از:
- که بدون درد است
- حساسیت به نور
- تغییرات مکرر نمره عینک
- دو بینی در یک چشم
- احتیاج به نور بیشتر برای مطالعه
- کاهش دید در شب
- محو شدن یا زرد شدن رنگها
آب مروارید ممکن است سبب تاری یا عدم وضوح دید شود
مقدار و شکل کدر شدن عدسی متفاوت است. چنانچه کدر شدن عدسی نزدیک مرکز عدسی نباشد ممکن است شما از وجود آب مروارید آگاه نباشید.
علائم پیری در چشم زودتر از سیستمهای دیگر بدن ظاهر میشود و پیرچشمی بستگی به شغل فرد دارد.
در سنین بالای 40 سال به تدریج قدرت تطابق انسان کاهش پیدا میکند و برای این که تصویر اشیای نزدیک بر روی شبکیه واضح دیده شود میتوان از عینک استفاده کرد.
چشم نسبت به سایر اعضا و ارگانهای بدن حساستر است. علائم پیری در آن زودتر نمایان میشود، به علاوه شغل افراد و انجام کارهای ظریف در بروز این آسیب چشمی موثر است.
: هرگاه اشکالی در هرکدام از سطوح انکساری (برگشت دهنده نور) وجود داشته باشد و تصویر در شبکیه به صورت واضح و طبیعی تشکیل نشود باعث اختلال در دید میشود.
انواع اختلالات انکساری را در سه سطح طبقه بندی میشود: یک نوع اختلالات این است که شخص تصاویرِ دور را میبیند ولی اشیاء نزدیک را به خوبی نمیبیند که به این افراد دوربین گفته میشود. نوع دیگر این است که افراد اشیاء نزدیک را میبینند ولی تصاویر دور را نمیبینند، به این افراد نزدیک بین گفته میشود.
نوع سوم آستیگماتیسم گفته میشود یعنی تصویر در شبکیه به صورت یک نقطه نیست و به صورت خط تشکیل و باعث اختلال در بینایی میشود.
خشکی چشم در هر سنی ممکن است بروز کند اما شیوع آن در افراد مسن به دلیل کاهش میزان ترشح لایه آبکی اشک بیشتر است.
اگر آبریزش چشمی در زمستان به شکل متناوب باشد یا با انسداد نسبی چشم همراه شود با داروها قابل درمان است اما در صورت انسداد کامل که به التهاب جداره مجرای اشکی منجر می شود نیازمند جراحی است
